Ελληνικά » Διδασκόμενη Ύλη Μαθημάτων » 70075 Τουρκικό Ισλάμ στην Ευρώπη και Θέματα Τουρκικής Διασποράς

70075 Τουρκικό Ισλάμ στην Ευρώπη και Θέματα Τουρκικής Διασποράς

 

Κωνσταντίνος Γώγος

Λέκτορας

kgogos[at]turkmas.uoa[dot]gr

3 ώρες εβδομαδιαίως

 

Βασικός εκπαιδευτικός-μαθησιακός στόχος του μαθήματος (συμφώνως προς το πνεύμα και τη γενικότερη στόχευση της κατεύθυνσης στην οποίαν το μάθημα προσφέρεται).

Το μάθημα προσφέρεται στο Γ’ εξάμηνο σπουδών και είναι υποχρεωτικό. Αντικείμενο του μαθήματος είναι η μελέτη και σπουδή του οργανωμένου τουρκικού Ισλάμ στην Δυτική Ευρώπη, με εστίαση στην Γερμανία καθώς και όμορα αυτής κράτη.

Το μάθημα εξετάζει το οργανωμένο τουρκικό Ισλάμ στην Ευρώπη, δια της μεθόδου της γεωπολιτικής αναλύσεως, η οποία εμφανώς καταδεικνύει τις διαφορετικές τάσεις επιρροής και ισχύος του εξεταζόμενου παράγοντα: ιδεολογική-πολιτισμική, πολιτική και κοινωνική, οικονομική και αμυντική/ασφαλείας, καθώς και τις σχέσεις του με μητροπολιτικά κέντρα στη Μέση Ανατολή. Η γεωπολιτική ανάλυση έχει ως αφετηρία την περίπτωση της Γερμανίας, ωστόσο επεκτείνεται και στις περιπτώσεις της Ολλανδίας, Αυστρίας, Γαλλίας κ.α.

Το μάθημα στοχεύει στην εξοικείωση των φοιτητών με τα ακανθώδη ζητήματα (στην θεωρία και στην πράξη) που έχουν προκύψει τις τελευταίες δεκαετίες στην Ευρώπη και σχετίζονται με την παρουσία, οργάνωση, συμμετοχή και ένταξη των μουσουλμάνων και του Ισλάμ, και εν προκειμένω του τουρκικού Ισλάμ στα κράτη της Δυτικής Ευρώπης.

Επιπλέον, ιδιαίτερη βαρύτητα δίδεται στην κριτική γνώση και αξιολόγηση της σχετικής διεθνούς βιβλιογραφίας.

Η διδασκαλία γίνεται με τη μορφή διαλέξεων και ψηφιακής προβολής διαφανειών, ειδικά παραχθέντων από τον διδάσκοντα.

Τρέχουσα υποδειγματική δομή (state-of-the-art) του περιεχομένου αντίστοιχων ή συναφών μαθημάτων σε ομοειδή Τμήματα της ημεδαπής/αλλοδαπής και οι πιθανές αποκλίσεις από αυτήν.

Δεν υπάρχει αντίστοιχο ή συναφές μάθημα σε ΑΕΙ της ημεδαπής ή της αλλοδαπής.

Ανάπτυξη του περιεχομένου του μαθήματος σε θεματικές ενότητες, οι οποίες καλύπτουν τις 13 παραδόσεις του εξαμήνου.

1) Εισαγωγή στο μάθημα (περιεχόμενο, όροι, στόχοι, βιβλιογραφία).

2) Μεθοδολογία γεωπολιτικής ανάλυσης του θέματος.

3) Ισλάμ και μουσουλμάνοι στην Ευρώπη: Προέλευση και πληθυσμιακά μεγέθη / Εκφάνσεις του Ισλάμ.

4) Ισλάμ και μουσουλμάνοι στη Γερμανία: Προέλευση και πληθυσμιακά μεγέθη / Εκφάνσεις του Ισλάμ

5) Η εκπροσώπηση του Ισλάμ στη Γερμανία / Η γερμανική πολιτική έναντι του Ισλάμ και των μουσουλμάνων

6) Η πολιτική άλλων ευρωπαϊκών κρατών

7) Το τουρκικό σουνιτικό οργανωμένο Ισλάμ / Η πολυμορφία οργανώσεων

8) Οι οργανώσεις του τουρκικού ισλαμιστικού κινήματος: oργανωτικές δομές

9) Οι οργανώσεις του τουρκικού ισλαμιστικού κινήματος: δραστηριότητες και στόχοι

10) Ζητήματα ριζοσπαστισμού και ασφάλειας / Παράλληλη ισλαμική κοινωνία εναντίον ένταξης

11) Το τουρκικό αλεβιτικό Ισλάμ

12) Σχέσεις του τουρκικού Ισλάμ με το μη τουρκικό οργανωμένο Ισλάμ / Ο ρόλος εξω-ευρωπαϊκών γεωπολιτικών κέντρων

13) Γεωπολιτικά συμπεράσματα

Τρόπος εξέτασης του μαθήματος

Α) Γραπτή εξέταση, με συντελεστή βαθμολογίας 100%, ή

Β) Συνδυασμός γραπτής εξέτασης με συντελεστή βαθμολογίας 75% και γραπτής βοηθητικής εργασίας 4000 - 5000 λέξεων με συντελεστή βαθμολογίας 25%.

Η κατάθεση των γραπτών εργασιών, λαμβάνεται υπ’ όψιν στη στρογγυλοποίηση της τελικής βαθμολογίας του φοιτητή (το ηλεκτρονικό σύστημα καταγραφής του ΕΚΠΑ δεν δέχεται πεδία με δεκαδική βαθμολογία). Η κάθε γραπτή βοηθητική εργασία είναι ατομική. Οι εργασίες πρέπει να κατατίθενται ολοκληρωμένες μέχρι την ημέρα των εξετάσεων του μαθήματος (στην περίοδο των εξετάσεων του Χειμερινού Εξαμήνου). Η ακριβής ημερομηνία κατάθεσης της εργασίας του φοιτητή πιστοποιείται από την κατάθεσή της στο e-class ή στην ηλεκτρονική διεύθυνση του διδάσκοντος καθηγητού.

Ακολουθούμενη βασική μεθοδολογία εσωτερικής αξιολόγησης στο πλαίσιο του μαθήματος.

Ακολουθούνται τα υποδειχθέντα πρότυπα της ΑΔΙΠ με ερωτηματολόγια συμπληρούμενα ανωνύμως από τους φοιτητές.

Βιβλιογραφία

Σύγγραμμα μαθήματος

Κωνσταντίνος Χ. Γώγος, Τουρκικό πολιτικό Ισλάμ και ισλαμιστικά δίκτυα στη Γερμανία, Λιβάνης, Αθήνα 2011

 

Ενδεικτικήβιβλιογραφία

Andreas Goldberg / Dirk Halm / Faruk Şen, Die deutschen Türken, Lit, Münster 2004

Hayrettin Aydın / Faruk Şen, Islam in Deutschland, C.H. Beck, München 2005

Wilhelm Heitmeyer/ Joachim Müller /Helmut Schröder, Verlockender Fundamentalismus: Türkische Jugendliche in Deutschland, Suhrkamp, Frankfurt a.M. 1997

Riva Kastoryano, Negotiating identities: States and immigrants in France and Germany, Princeton University Press, 2002

Amikam Nachmani, Europe and its Muslim minorities: Aspects of Conflict, Attempts at Accord, Sussex Academic Press, 2009

Gunter Seufert / Jacques Waardenburg (eds.), Turkish Islam and Europe, (papers of the Istanbul Workshop 1996: Türkischer Islam und Europa), Orient Institut/Franz Steiner Verlag, Istanbul 1999

Werner Schiffauer, Die Gottesmänner: Türkische Islamisten in Deutschland. Eine Studie zur Herstellung religiöser Evidenz, Suhrkamp, Frankfurt a.M. 2000

Ursula Spuler-Stegemann, Muslime in Deutschland. Nebeneinander oder Miteinander, Herder, Freiburg 1998

Bassam Tibi, Der Islam und Deutschland, Muslime in Deutschland, Deutsche Verlagsanstalt, Stuttgart/München 2001

Yvonne Yazbeck Haddad (ed.), Muslims in the West: From Sojourners to Citizens, Oxford U.P., 2002

Jørgen Nielsen, Muslims in Western Europe, Edinburgh U.P., 2004 (3rd ed.)

Τoni Johnson, “Europe: Integrating Islam”, Council on Foreign Relations, December 2009 (ευρισκόμενο στο www.cfr.org/religion/europe-integrating-islam/p8252 )

Κωνσταντίνος Χ. Γώγος, “Ισλάμ και μουσουλμάνοι στην Ευρώπη: Προβλήματα και προοπτικές”, ΓΕΩΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ, τεύχος 6, Σεπτέμβριος-Δεκέμβριος 2004, 123-130.